P.S. Wil je comfortabeler bewegen met minder pijn én profiteren van onze beste aanbieding? Ontdek dan de speciale MOVEX™-aanbieding → Klik hier.
Het begint in de rug. Maar het stopt niet bij de rug. De pijn trekt door de bil, langs de achterzijde van het been, soms helemaal tot in de voet. Brandend, elektrisch, soms zo intens dat zitten ondraaglijk is. Dit is ischias — en het is een van de meest beperkende pijnklachten die er bestaat.
Wat is ischias?
Ischias is geen aandoening op zichzelf, maar een symptoom: pijn die volgt langs de nervus ischiadicus — de langste zenuw van het menselijk lichaam, die van de lage rug via de bil en het been naar de voet loopt.
De oorzaak van ischias is bijna altijd een beknelling van een zenuwwortel in de lage rug — door een hernia (uitpuilende tussenwervelschijf), stenose (vernauwing van het wervelkanaal), of een gespannen piriformisspier.
Symptomen van ischias
-
Uitstralende pijn van de lage rug via de bil naar het been
-
Pijn die erger is bij zitten en buigen voorover
-
Pijn die verbetert bij lopen en staan (bij hernia)
-
Brandend, elektrisch of stekend gevoel in het been
-
Tintelingen of gevoelloosheid in het been of de voet
-
In ernstige gevallen: krachtverlies in het been of de voet
Wanneer direct naar de dokter?
-
Verlies van controle over blaas of darmen — dit is een medische noodsituatie
-
Snel progressief krachtverlies in het been
-
Ernstige pijn die niet reageert op pijnstilling
Wat helpt bij ischias?
Actief blijven
Bedrust verlengt ischias. Blijf actief — wandelen is een van de beste behandelingen. Vermijd activiteiten die de pijn sterk verergeren (lang zitten, buigen), maar blijf bewegen.
Houdingsaanpassingen
Vermijd lang zitten — dit vergroot de druk op de beknelde zenuwwortel. Bij zitten: een lumbaalsteun in de lage rug, voeten plat op de grond, knieën iets lager dan heupen. Bij liggen: op de zij met een kussen tussen de knieën.
Stretchoefeningen
-
Piriformis stretch: lig op je rug, kruis de aangedane knie over de andere knie en trek beide benen naar je borst
-
Knie naar borst: lig op de rug, trek de aangedane knie langzaam naar de borst
-
Lig en strek: lig op je buik op de ellebogen — voor mensen bij wie strekken de pijn verlicht
Fysiotherapie
Een fysiotherapeut kan de oorzaak van de beknelling beoordelen en een gericht oefenprogramma opstellen. Manuele therapie en specifieke mobilisatietechnieken kunnen de beknelling verlichten.
Pijnmedicatie
Ibuprofen, naproxen of paracetamol kunnen bij acute pijn verlichting geven. Bij hevige pijn kan de huisarts sterkere medicatie of een epidurale injectie overwegen.
Veelgestelde vragen
Hoe lang duurt ischias?
In de meeste gevallen verbetert ischias binnen 4–12 weken met conservatieve behandeling. Bij 10–15% van de mensen duurt het langer en is een operatie soms de beste oplossing.
Is een operatie nodig bij ischias?
Zelden — alleen bij ernstige of langdurige klachten die niet reageren op conservatieve behandeling, of bij neurologische uitval (krachtverlies, verlies van blaas/darmcontrole).
Gerelateerde artikelen
-
Lage rugpijn: de meest voorkomende oorzaken uitgelegd
-
Rugpijn door de hele dag zitten: wat helpt echt?
-
Bewegen met pijn: wanneer mag je doorgaan en wanneer niet?
