Elleboogpijn: oorzaken, diagnose en de beste behandeling

Elleboogpijn is een veelvoorkomende klacht die sporters, beeldschermwerkers en oudere volwassenen treft. Het ellebooggewricht — een scharniergewricht gevormd door het opperarmbeen, de ellepijp en het spaakbeen — is betrokken bij vrijwel alle arm- en handbewegingen. In dit pillar-artikel leest u de meest voorkomende oorzaken van elleboogpijn, wanneer u naar de arts moet en welke conservatieve behandelingen bewezen effectief zijn.

Anatomie van het ellebooggewricht

Het ellebooggewricht heeft drie botverbindingen: het humeroulnaire gewricht (opperarmbeen op ellepijp — scharnierbeweging voor flexie en extensie), het humeroradiale gewricht (opperarmbeen op spaakbeen), en het proximale radioulnaire gewricht (rotatie van de onderarm — pronatie en supinatie). De twee epicondylen van het opperarmbeen zijn cruciale aanhechtingspunten: de laterale epicondyl (buitenzijde) voor de extensoren van de pols en vingers, en de mediale epicondyl (binnenzijde) voor de flexoren van de pols en vingers. Overbelasting van deze peesaanhechtingen leidt tot de meest voorkomende elleboogpijn-diagnoses: tenniselleboog (laterale epicondylitis) en golferselleboog (mediale epicondylitis).

De meest voorkomende oorzaken van elleboogpijn

• Tenniselleboog (laterale epicondylitis): de meest voorkomende elleboogpijn-diagnose — overbelasting van de extensorpezen aan de buitenkant van de elleboog. Lees meer: tenniselleboog laterale epicondylitis
• Golferselleboog (mediale epicondylitis): overbelasting van de flexorpezen aan de binnenkant van de elleboog. Lees meer: golferselleboog mediale epicondylitis
• Olecranon bursitis: ontsteking van de slijmbeurs aan de achterzijde van de elleboog — geeft een zichtbare zwelling ter hoogte van de olecranon
• Elleboogartrose: degeneratie van het ellebooggewricht — minder frequent dan heup of knie maar geeft significante bewegingsbeperking. Lees meer: elleboogartrose behandeling aanpak
• Cubitale tunnelsyndroom: beknelling van de nervus ulnaris ter hoogte van de mediale elleboog — geeft tintelingen in ringvinger en pink
• Uitstralende pijn vanuit de nek: cervicale radiculopathie die uitstraalt naar de elleboog. Lees meer: nekpijn oorzaken en behandeling
• Dislocatie of fractuur: na een trauma — directe medische evaluatie aangewezen

Lokalisatie van de pijn als diagnostische sleutel

Pijn aan de buitenzijde van de elleboog: tenniselleboog (laterale epicondylitis), radiocapitellaire artrose. Pijn aan de binnenzijde van de elleboog: golferselleboog (mediale epicondylitis), cubitale tunnelsyndroom (nervus ulnaris). Pijn aan de achterzijde: olecranon bursitis, tricepspees-tendinopathie. Pijn aan de voorzijde: bicepspees-tendinopathie, anterieure kapsel-pathologie. Diffuse elleboogpijn: elleboogartrose, uitstralende pijn vanuit de nek.

Bewezen effectieve conservatieve behandelingen

• Eccentrische onderarmspierkracht-oefeningen: de meest bewezen langetermijn-behandeling bij tenniselleboog en golferselleboog. Lees meer: elleboogpijn oefeningen onderarmspierkracht
• Elleboogbrace en kinesiotape: lees meer: elleboogbrace tape elleboogpijn
• Ergonomie op de werkplek: lees meer: elleboogpijn werkplek beeldscherm
• NSAID-gel lokaal: vermindert de lokale ontsteking bij acute tenniselleboog of golferselleboog
• Corticosteroideninjectie: geeft tijdelijke pijnverlichting bij 70-80 procent maar heeft geen bewezen langetermijn-voordeel boven fysiotherapie

Het ellebooggewricht staat in directe functionele verbinding met het schoudergewricht en het polsgewricht. Een zwakke rotatorenmanchet vergroot de compensatoire belasting op de elleboogspieren — een bekende risicofactor voor tenniselleboog en golferselleboog bij sporters. Omgekeerd kan uitstralende pijn vanuit de cervicale wervelkolom (nekhernia C6-C7) de elleboog als primaire pijn-lokalisatie hebben. Correctie van de schouder-stabilisatie: schouderpijn oorzaken en behandeling is daarmee een onderdeel van de complete elleboogpijn-aanpak bij sporters. Begin vandaag met het eccentrisch oefenprogramma: elleboogpijn oefeningen onderarmspierkracht en ergonomie: elleboogpijn werkplek beeldscherm. Lees meer: nekpijn oorzaken en behandeling voor de nek-arm-keten.

Platelet-rich plasma (PRP) injectie is een veelbelovende behandeling bij chronische tenniselleboog die niet reageert op fysiotherapie. PRP wordt bereid uit het eigen bloed van de patient — de bloedplaatjes worden geconcentreerd en in de aangedane pees geinjiceerd. Studies tonen op lange termijn (12-24 maanden) betere resultaten voor PRP dan voor corticosteroideninjectie bij tenniselleboog. PRP is niet standaard vergoed door de zorgverzekering. Begin altijd met het eccentrisch oefenprogramma: elleboogpijn oefeningen onderarmspierkracht als fundament. Raadpleeg de orthopeed of sportarts voor PRP bij chronische tenniselleboog: tenniselleboog laterale epicondylitis. Lees meer: elleboogbrace tape elleboogpijn en elleboogpijn werkplek beeldscherm.

Veelgestelde vragen

Wat zijn de meest voorkomende oorzaken van elleboogpijn?

Tenniselleboog (laterale epicondylitis) en golferselleboog (mediale epicondylitis) zijn samen verantwoordelijk voor 80-90 procent van alle elleboogpijn-consulten bij volwassenen.

Hoe lang duurt elleboogpijn?

Tenniselleboog zonder behandeling: 12-24 maanden. Met actieve eccentrische oefentherapie: elleboogpijn oefeningen onderarmspierkracht — 3-6 maanden voor significante verbetering.

Wanneer is een elleboogoperatie aangewezen?

Operatie bij tenniselleboog is aangewezen bij invaliderende pijn die niet reageert op 6-12 maanden maximale conservatieve behandeling. Minder dan 10 procent van de tenniselleboog-patienten vereist operatie.

Conclusie

Elleboogpijn is aanpakbaar. Begin vandaag met eccentrische oefeningen: elleboogpijn oefeningen onderarmspierkracht, ergonomie: elleboogpijn werkplek beeldscherm en brace: elleboogbrace tape elleboogpijn. Lees meer: schouderpijn oorzaken en behandeling voor de complete arm-keten.

Gerelateerde artikelen

• Tenniselleboog laterale epicondylitis
• Golferselleboog mediale epicondylitis
  
• Schouderpijn oorzaken en behandeling
• Nekpijn oorzaken en behandeling

Bronnen

• Smidt N, et al. Corticosteroid injections, physiotherapy, or a wait-and-see policy for lateral epicondylitis. Lancet. 2002.
• Nederlandse Huisartsen Genootschap (NHG) — standaard epicondylitis.
• Nederlandse Orthopaedische Vereniging — patiënteninformatie elleboogpijn.

Medische disclaimer: De informatie in dit artikel is uitsluitend bedoeld voor algemene voorlichting en vervangt geen persoonlijk medisch advies, diagnose of behandeling. Neem bij aanhoudende, ernstige of verergerende klachten contact op met uw huisarts of een andere bevoegde zorgverlener.